Wetten

De Amerikaanse Midterms uitgelegd

Wanneer we aan Amerikaanse verkiezingen denken, denken we al snel aan de strijd om het Witte Huis. Maar precies halverwege de vierjarige termijn van de president vindt er een minstens zo cruciale politieke strijd plaats: de Midterm Elections (de tussentijdse verkiezingen).

Hoewel de naam van de president zelf op geen enkel stembiljet staat, staat bij de Midterms de macht over het hele land op het spel. Ze bepalen namelijk welke partij de wetten maakt, hoe het geld wordt verdeeld en in hoeverre de zittende president zijn plannen kan uitvoeren.

Korte Samenvatting

De Midterms zijn de Amerikaanse verkiezingen die precies twee jaar na de presidential elections vallen. Tijdens deze verkiezingen stemmen Amerikanen voor:

  • Alle 435 zetels in het Huis van Afgevaardigden (House of Representatives).
  • Ongeveer een derde (33 of 34 van de 100 zetels) van de Senaat (Senate).
  • Tientallen gouverneurs en lokale wetgevers in de afzonderlijke staten.

In de praktijk gelden de Midterms als een nationaal eindrapport voor de zittende president. Blijft zijn partij aan de macht, of pakt de oppositie de controle over het Congres en raakt de president verlamd voor de rest van zijn termijn?

Inhoudsopgave

Klik op een van de onderwerpen om direct naar het betreffende onderdeel te navigeren:

1. Het Amerikaanse Congres: Huis vs. Senaat

Om de Midterms te begrijpen, moet je weten hoe het Amerikaanse parlement — het Congres — in elkaar zit. Het Congres bestaat uit twee kamers die samen alle federale wetten maken.

Het Huis van Afgevaardigden (House of Representatives)

  • Aantal zetels: 435 zetels.
  • Verdeling: Het aantal zetels per staat hangt af van de bevolkingsgrootte. Het drukke Californië heeft er bijvoorbeeld meer dan 50, terwijl het dunbevolkte Wyoming er maar 1 heeft.
  • Termijn: Leden van het Huis (Congressmen en Congresswomen) worden gekozen voor slechts twee jaar.
  • Tijdens de Midterms: Alle 435 zetels staan op de schop. De gehele kaart wordt dus opnieuw getekend.

De Senaat (Senate)

  • Aantal zetels: 100 zetels (2 per staat, ongeacht de grootte van de bevolking).
  • Termijn: Senatoren worden gekozen voor een termijn van zes jaar.
  • Tijdens de Midterms: Om de twee jaar wordt ongeveer een derde van de Senaat vernieuwd. Tijdens de Midterms strijden kandidaten dus om circa 33 tot 34 senaatszetels.

2. Waarom zijn de Midterms zo belangrijk?

In Amerika geldt het systeem van Checks and Balances: de macht is verdeeld tussen de President, het Congres en het Hooggerechtshof. Een president kan wel ideeën hebben, maar zonder de steun van het Congres kan hij bijna geen wetten doorvoeren of belastingplannen realiseren.

Wat gebeurt er bij winst of verlies?

  • De President behoudt de meerderheid (Blue/Red Wave): Als de partij van de president de meerderheid in zowel het Huis als de Senaat behoudt, kan de president op volle kracht doorregeren.
  • De Opposities kiest de macht (Divided Government): Wint de oppositiepartij een meerderheid in één of beide kamers? Dan ontstaat er een verdeelde regering (divided government).
    • Het Huis kan wetgeving en begrotingen blokkeren.
    • De Senaat kan de benoeming van rechters (zoals in het Hooggerechtshof) en ministers tegenhouden.
    • Het Huis krijgt het recht om officiële onderzoeken te starten naar de president en zijn kabinet (en eventueel een impeachment-procedure te starten).

In feite veranderdt een president die het Congres verliest tijdens de Midterms in een zogeheten ‘Lame Duck’ (lamme eend): hij zit nog wel in het Witte Huis, maar krijgt inhoudelijk amper nog iets voor elkaar.

3. Het ‘Midterm-curse’ fenomeen: Waarom verliest de president bijna altijd?

In de Amerikaanse politiek bestaat er een historische vuistregel: de partij van de zittende president verliest vrijwel altijd zetels tijdens de Midterms.

Sinds de Tweede Wereldoorlog is het slechts een zeldzaam aantal keren voorgekomen dat de partij in het Witte Huis géén verlies leed. Hoe komt dat?

  1. De ‘Afgerekend op de werkelijkheid’ factor: Tijdens de presidentsverkiezingen belooft een nieuwe president gouden bergen. Na twee jaar regeren is de euforie vaak verdwenen en worden kiezers geconfronteerd met stijgende prijzen, inflatie of onpopulair beleid.
  2. Kiezersmotivatie: De aanhangers van de oppositiepartij zijn vaak boos en gemotiveerd om te gaan stemmen om de president een halt toe te roepen. De aanhangers van de president zijn juist sneller geneigd om thuis te blijven.

4. Gouverneursverkiezingen en lokale referenda

De Midterms gaan niet alleen over de landelijke politiek in Washington D.C. Op dezelfde verkiezingsdag stemmen Amerikanen voor honderden lokale functies die het dagelijks leven in hun eigen staat direct beïnvloeden.

  • Gouverneurs (Governors): In 36 van de 50 staten worden tijdens de Midterms nieuwe gouverneurs gekozen. De gouverneur is de ‘president’ van een specifieke staat en bepaalt het beleid over onderwijs, politie, lokale belastingen en infrastructuur.
  • State Referendums (Ballot Measures): Kiezers krijgen vaak korte ja/nee-vragen op hun stembiljet. Zo stemmen inwoners van staten direct over onderwerpen als de legalisering van wiet, de hoogte van het minimumloon of het recht op abortus binnen die staat.

5. Wat merk je als reiziger in Amerika van de Midterms?

Reis je rond het eerste weekend van november door de Verenigde Staten in een Midterm-jaar? Dan ontkom je er niet aan dat de verkiezingen op handen zijn.

Dit is wat je onderweg zult tegenkomen:

  • Gigantisch veel TV-reclames: Als je ’s avonds in je hotelkamer de tv aanzet, word je bedolven onder politieke attack ads. Partijen geven miljarden dollars uit aan keiharde reclames spotjes waarin ze de tegenstander zwartmaken.
  • Borden in de voortuinen (Yard Signs): In woonwijken zie je overal kleine plastic bordjes in het gras staan waarmee Amerikanen openlijk laten zien op welke kandidaten zij stemmen.
  • Battleground States: Reis je door zogeheten swing states (zoals Pennsylvania, Georgia of Arizona)? Dan zul je merken dat het nieuws en het straatbeeld helemáál in het teken van de strijd staan, met grote bijeenkomsten (rallies) en intensieve campagnes.

Tot slot

De Midterms zijn de ultieme stresstest voor de Amerikaanse democratie. Ze bepalen niet alleen de koers van de Verenigde Staten voor de komende twee jaar, maar geven ook een hele duidelijke aanwijzing voor de krachtsverhoudingen bij de eerstvolgende presidentsverkiezingen.

Gerelateerde artikelen